Giáo sư Teruo Higa là ai? – Cha đẻ của công nghệ EM Bokashi

Trong lĩnh vực nông nghiệp hữu cơ và xử lý rác thải sinh hoạt, cái tên Giáo sư Teruo Higa không còn xa lạ với những ai quan tâm đến công nghệ EM (Effective Microorganisms – Vi sinh vật hữu hiệu). Ông được biết đến như là “cha đẻ” của chế phẩm EM và phương pháp ủ phân EM Bokashi – một giải pháp đột phá giúp xử lý rác hữu cơ ngay tại nguồn, cải tạo đất và nâng cao năng suất cây trồng một cách bền vững. Vậy chính xác Giáo sư Teruo Higa là ai? Hành trình nghiên cứu và những ứng dụng thực tiễn của công nghệ EM đã diễn ra như thế nào? Hãy cùng EM BOKASHI tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây.

Giáo sư Teruo Higa – Tiểu sử và sự nghiệp

Giáo sư Teruo Higa sinh năm 1941 tại Okinawa, Nhật Bản. Ông tốt nghiệp Khoa Nông nghiệp, chuyên ngành Trồng trọt tại Đại học Ryukyus và tiếp tục lấy bằng Tiến sĩ Nông nghiệp tại Đại học Kyushu – một trong những trường đại học danh tiếng nhất Nhật Bản về lĩnh vực nông nghiệp.

Trong suốt sự nghiệp của mình, Giáo sư Higa đã dành hơn 40 năm để nghiên cứu về vi sinh vật và ứng dụng của chúng trong nông nghiệp. Ông từng giữ chức vụ Chủ tịch Viện Nghiên cứu EM (EM Research Organization) tại Okinawa và là giáo sư danh dự tại nhiều trường đại học trên thế giới. Nhờ những đóng góp to lớn, ông đã nhận được nhiều giải thưởng quốc tế, trong đó có Giải thưởng Tôn vinh Nông nghiệp Quốc tế (International Award for Outstanding Achievement in Agriculture) và được Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) công nhận.

Hành trình phát minh ra công nghệ EM

Câu chuyện về sự ra đời của công nghệ EM bắt đầu từ những năm 1960, khi Giáo sư Higa còn là một nhà nghiên cứu trẻ. Vào thời điểm đó, ông đang tìm kiếm một phương pháp canh tác giúp tăng năng suất cây trồng mà không phụ thuộc quá nhiều vào phân bón hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Sau nhiều năm nghiên cứu và thử nghiệm, vào năm 1982, ông đã tình cờ phát hiện ra rằng khi kết hợp một số chủng vi sinh vật có lợi (vi khuẩn quang hợp, vi khuẩn axit lactic, nấm men, xạ khuẩn…) trong cùng một môi trường, chúng có khả năng tạo ra một hệ sinh thái vi sinh vật cộng sinh, hỗ trợ lẫn nhau và ức chế các vi sinh vật gây bệnh. Từ đó, ông đã phát triển thành chế phẩm EM – một dung dịch chứa hơn 80 chủng vi sinh vật hữu hiệu, có thể ứng dụng rộng rãi trong nông nghiệp, chăn nuôi và xử lý môi trường.

EM Bokashi – Giải pháp xử lý rác hữu cơ hiệu quả

Một trong những ứng dụng nổi bật nhất của công nghệ EM chính là EM Bokashi. Bokashi trong tiếng Nhật có nghĩa là “chất hữu cơ lên men”. Đây là phương pháp ủ phân nhanh bằng cách trộn rác thải hữu cơ (thức ăn thừa, rau củ quả, lá cây…) với chế phẩm EM gốc (EM1) và mật rỉ đường, sau đó ủ kín trong điều kiện yếm khí. Quá trình lên men diễn ra nhanh chóng (thường từ 2-4 tuần), giúp phân hủy rác thành phân bón hữu cơ giàu dinh dưỡng, không gây mùi hôi thối như phương pháp ủ truyền thống.

EM Bokashi không chỉ giúp giảm lượng rác thải đưa ra bãi chôn lấp mà còn tạo ra nguồn phân bón chất lượng cao cho cây trồng. Phương pháp này đặc biệt phù hợp với điều kiện đô thị, nơi có diện tích đất hạn chế, vì có thể thực hiện ngay trong thùng xốp, thùng nhựa hoặc túi ủ chuyên dụng.

Những đóng góp của Giáo sư Teruo Higa cho nông nghiệp bền vững

Không chỉ dừng lại ở việc phát minh ra EM, Giáo sư Higa còn là người tiên phong trong việc thúc đẩy nông nghiệp bền vững trên toàn cầu. Ông đã đi khắp thế giới để chia sẻ kiến thức và hướng dẫn ứng dụng EM trong sản xuất nông nghiệp, đặc biệt là tại các nước đang phát triển như Việt Nam, Ấn Độ, Thái Lan, Brazil…

Ứng dụng EM trong nông nghiệp

EM được sử dụng rộng rãi trong trồng trọt và chăn nuôi nhờ những lợi ích vượt trội:

• Cải tạo đất: EM giúp tăng cường hệ vi sinh vật có lợi trong đất, cải thiện cấu trúc đất, tăng khả năng giữ nước và dinh dưỡng, từ đó giảm xói mòn và thoái hóa đất.
• Tăng năng suất cây trồng: Khi được sử dụng thường xuyên, EM kích thích sự phát triển của bộ rễ, tăng khả năng hấp thụ chất dinh dưỡng, giúp cây khỏe mạnh và cho năng suất cao hơn.
• Phòng trừ sâu bệnh: Các vi sinh vật có lợi trong EM cạnh tranh và ức chế sự phát triển của nấm bệnh, vi khuẩn gây hại, giảm thiểu việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật hóa học.
• Xử lý chất thải chăn nuôi: EM giúp phân hủy nhanh chất thải, khử mùi hôi, giảm ruồi muỗi, đồng thời tạo ra chế phẩm vi sinh dùng để ủ phân hoặc làm thức ăn bổ sung cho vật nuôi.

EM trong xử lý môi trường

Ngoài nông nghiệp, EM còn được ứng dụng hiệu quả trong xử lý ô nhiễm môi trường:

• Xử lý nước thải: EM giúp phân hủy các chất hữu cơ trong nước thải, giảm BOD/COD, khử mùi hôi và làm sạch nguồn nước ao hồ, kênh rạch.
• Xử lý rác thải sinh hoạt: Phương pháp EM Bokashi giúp giảm tới 80-90% lượng rác hữu cơ phải chôn lấp, biến rác thành phân bón hữu ích.
• Khử mùi hôi chuồng trại, nhà vệ sinh: Phun EM pha loãng giúp khử mùi hôi hiệu quả, an toàn cho sức khỏe con người và vật nuôi.

EM Bokashi tại Việt Nam – Sự lan tỏa và ứng dụng thực tế

Tại Việt Nam, công nghệ EM đã được du nhập từ những năm 1990 và ngày càng được biết đến rộng rãi nhờ các chương trình khuyến nông, các tổ chức phi chính phủ và các doanh nghiệp tiên phong như EM BOKASHI (kicovietnam.com). Nhờ tính hiệu quả và chi phí thấp, EM Bokashi đã trở thành giải pháp được nhiều hộ gia đình, trang trại và trường học lựa chọn để xử lý rác thải hữu cơ và cải tạo đất.

Lợi ích khi sử dụng EM Bokashi tại hộ gia đình

• Giảm lượng rác thải ra môi trường: Mỗi gia đình có thể tự xử lý toàn bộ rác hữu cơ phát sinh từ nhà bếp, vừa tiết kiệm chi phí thu gom, vừa góp phần bảo vệ môi trường.
• Có nguồn phân bón sạch cho cây trồng: Phân Bokashi sau khi ủ hoai mục có thể dùng bón cho rau, cây ăn quả, hoa kiểng, giúp cây phát triển tốt mà không lo hóa chất tồn dư.
• An toàn cho sức khỏe: Quá trình ủ EM Bokashi không sinh ra khí độc, không gây mùi hôi, không thu hút côn trùng, đảm bảo vệ sinh cho khu dân cư.

Hướng dẫn cơ bản để tự ủ EM Bokashi tại nhà

Để bắt đầu với EM Bokashi, bạn cần chuẩn bị:

1. Nguyên liệu: Rác hữu cơ (rau củ, trái cây, thức ăn thừa – tránh đồ mặn, nhiều dầu mỡ), chế phẩm EM gốc (EM1) hoặc EM Bokashi (cám gạo đã được phối trộn vi sinh), mật rỉ đường, nước sạch.
2. Dụng cụ: Thùng nhựa có nắp kín, van thoát khí (nếu có), vòi xả nước rỉ (nếu có).
3. Cách thực hiện: Rải một lớp EM Bokashi dưới đáy thùng, cho rác hữu cơ vào (cắt nhỏ để dễ phân hủy), rắc đều EM Bokashi lên trên (tỷ lệ khoảng 1kg EM Bokashi cho 10kg rác), lặp lại cho đến khi đầy thùng, nén chặt và đậy kín nắp. Sau 2-3 tuần, rác sẽ lên men thành phân Bokashi, có thể đem trộn với đất hoặc ủ tiếp 2 tuần nữa cho hoai mục trước khi bón cây.

Trong quá trình ủ, nước rỉ ra từ thùng có thể được thu lại và pha loãng với nước theo tỷ lệ 1:100 để tưới cây hoặc đổ xuống cống rãnh để khử mùi. Đây chính là nước EM thứ cấp – một sản phẩm phụ hữu ích.

Nếu bạn muốn tìm hiểu chi tiết hơn về cách ủ phân Bokashi tại nhà, hãy tham khảo bài viết hướng dẫn ủ phân Bokashi chi tiết trên website của chúng tôi. Ngoài ra, để hiểu rõ hơn về cơ chế hoạt động của các vi sinh vật có lợi, bạn có thể đọc thêm bài viết về EM là gì và lợi ích của EM trong đời sống.

Những lưu ý khi sử dụng EM Bokashi

Mặc dù EM Bokashi mang lại nhiều lợi ích, nhưng để đạt hiệu quả tối ưu, bạn cần lưu ý một số điểm sau:

• Đảm bảo độ ẩm: Rác hữu cơ cần có độ ẩm vừa phải (khoảng 50-60%). Nếu quá khô, quá trình lên men sẽ chậm; nếu quá ướt, sẽ sinh ra mùi chua khó chịu.
• Tránh ánh nắng trực tiếp: Đặt thùng ủ ở nơi thoáng mát, tránh ánh nắng mặt trời để vi sinh vật hoạt động tốt nhất.
• Không dùng rác mặn hoặc nhiều dầu mỡ: Các loại rác này có thể ức chế sự phát triển của vi sinh vật có lợi, làm giảm chất lượng phân.
• Kiên nhẫn chờ đủ thời gian: Không nên mở thùng thường xuyên trong quá trình ủ vì sẽ làm thoát khí và giảm hiệu quả lên men.
• Sử dụng đúng liều lượng: Tuân thủ tỷ lệ EM Bokashi / rác theo khuyến cáo để đảm bảo quá trình phân hủy diễn ra hoàn hảo.

Câu hỏi thường gặp về Giáo sư Teruo Higa và EM Bokashi

Giáo sư Teruo Higa có phải là người đầu tiên phát hiện ra vi sinh vật có lợi không?

Không. Vi sinh vật có lợi đã tồn tại trong tự nhiên từ rất lâu và được con người sử dụng trong nhiều lĩnh vực như làm bia rượu, sữa chua, muối dưa… Tuy nhiên, Giáo sư Higa là người đầu tiên nghiên cứu và kết hợp một cách khoa học nhiều chủng vi sinh vật có lợi thành một chế phẩm thống nhất (EM) có khả năng ứng dụng rộng rãi, đặc biệt là trong nông nghiệp và xử lý môi trường.

EM Bokashi có khác gì so với ủ phân compost truyền thống?

Điểm khác biệt lớn nhất là EM Bokashi sử dụng phương pháp lên men yếm khí (không cần oxy) với sự tham gia của các vi sinh vật EM, trong khi ủ compost truyền thống là quá trình phân hủy hiếu khí (cần oxy). Nhờ đó, EM Bokashi có tốc độ nhanh hơn (2-4 tuần so với 2-3 tháng), không có mùi hôi, ít thu hút côn trùng và có thể xử lý được cả thức ăn thừa (kể cả thịt, cá) mà compost truyền thống khó xử lý. Tuy nhiên, phân Bokashi sau khi ủ vẫn cần được chôn hoặc trộn với đất một thời gian để hoai mục hoàn toàn trước khi cây trồng hấp thụ được.

Mua chế phẩm EM Bokashi ở đâu uy tín tại Việt Nam?

Hiện nay, trên thị trường có nhiều đơn vị cung cấp chế phẩm EM Bokashi. Để đảm bảo chất lượng và hiệu quả, bạn nên lựa chọn các nhà cung cấp có thương hiệu, được nhiều người tin dùng. EM BOKASHI (kicovietnam.com) là một trong những địa chỉ uy tín chuyên cung cấp các sản phẩm EM chính hãng, cùng với hướng dẫn sử dụng chi tiết và hỗ trợ kỹ thuật tận tình. Bạn có thể tham khảo thêm bài viết về cách lựa chọn chế phẩm EM chất lượng để có quyết định đúng đắn.

Kết luận

Giáo sư Teruo Higa là một nhà khoa học vĩ đại, người đã dành cả cuộc đời để nghiên cứu và phát triển công nghệ EM – một giải pháp xanh, bền vững cho nông nghiệp và môi trường. Nhờ có ông, hàng triệu hộ gia đình và nông dân trên thế giới, trong đó có Việt Nam, đã có thể tự xử lý rác thải hữu cơ ngay tại nhà, tạo ra nguồn phân bón sạch và góp phần bảo vệ hành tinh. Nếu bạn đang tìm kiếm một phương pháp xử lý rác hữu cơ hiệu quả, thân thiện với môi trường, hãy bắt đầu ngay với EM Bokashi – công nghệ của một thiên tài đã được kiểm chứng trên toàn cầu.

Đừng quên ghé thăm website EM BOKASHI (kicovietnam.com) để cập nhật thêm nhiều thông tin hữu ích và lựa chọn cho mình những sản phẩm EM chất lượng nhất nhé!